واکسیناسیون طیور

واکسیناسیون طیور بومی

واکسن های طیور به دو گروه زنده،و تولیدات غیرفعال شده تقسیم می شوند.

۱-واکسن های زنده

جهت ایجاد ایمنی در برابر برخی از بیماریهای ویروسی و باکتریایی طیور ونیز کوکسیدوز در دسترس هستند.واکسن های زنده معمولا از طریق روشهای واکسیناسیون گروهی همانند اسپری یا آب آشامیدنی تجویز می گردند.واکسن مارک،از اواع واکسن های زنده است که به جوجه های یکروزه تزریق می شود.ایمنی تولید شده توسط واکسن ممکن است کوتاه یا طولانی مدت باشد.واکسن های زنده معمولا باعث تحریک خوب سیستم ایمنی پرنده می گردند.کاربرد واکسن های زنده،خطر باقی ماندن حدت نه تنها برای پرندگان واکسینه شده بلکه برای سایر طیور را دارند.احتمال تبدیل واکسن زنده به سوی حاد و پخش شدن در پرندگان غیر واکسینه وجود دارد.واکسن زنده نیاز به مراقبت در تهیه،ذخیره و حمل ونقل به منظور جلوگیری از غیر فعال شدن ارگانیسم ها دارد.

۲-واکسن های غیر فعال

واکسن های غیر فعال به نام واکسن های غیر زنده و واکسن کشته نیز نامیده

می شوند.ویروس یا باکتری موجود در واکسن های غیر فعال،کشته بوده ولی قدرت ایمنی زایی آن باقی می ماند.واکسن های غیر فعال طیور،به سادگی ذخیره می شوند.واکسن های غیر فعال طیور باید از طریق تزریق زیر جلدی یا عضلانی استفاده شوند.امروزه انواع دیگری از واکسن های طیور علاوه بر نمونه های واکسنهای مرسوم زنده و غیر فعال در دسترس هستند.واکسن های جدید طیور شامل انواع تغییر یافته ژنتیکی،تحت واحد و حاملهای واکسنها می باشند.حاملهای واکسنها هم اکنون به شکل تجاری برای بیماری نیوکاسل در دسترس است.انواع واکسن های جدید طیور،عاری از بسیاری ازعوارض جانبی هستند.

روشهای واکسیناسیون:

الف:آشامیدنی

از معایب روش واکسیناسیون آشامیدنی،دریافت واکسن به طور غیر یکنواخت توسط پرندگان گله است.در روش واکسیناسیون آشامیدنی امکان دارد تعدادی از پرندگان دز کمتری را از واکسن دریافت کنند.در صورت عدم یکنواختی دریافت واکسن توسط گله طیور،عیار پادتن حاصله در سرم خون غیر یکنواخت است و امکان آلوده شدن جوجه هایی که دارای عیار پادتن پایین می باشند به ویروس بیماریزا وجود خواهد داشت.

واکسن های گامبرو- نیوکاسل –لارنگوتراکویت عفونی – آنسفالومیلیت – برونشیت را می توان به روش آشامیدنی به کار برد.

مراحل واکسیناسیون به روش آشامیدنی به شرح زیر است:

  1. آبخوری‌ها را با آب فاقد مواد ضدعفونی کاملا شسته و تمیز نمود.تعداد آبخوریها باید کافی باشد.
  2. قبل از محلول نمودن واکسن،طیور را به مدت ۴-۲ ساعت تشنه نگه دارید.
  3. آب محتوی واکسن می باید خنک بوده و در عرض دو ساعت توسط طیور آشامیده شود.
  4. برای هر۱۰۰۰ قطعه طیور به ازای هر روز از سن پرندگان ۱لیتر آب در نظر بگیرید.
  5. شیر خشک بدون چربی به نسبت ۲گرم بر لیتر در آب مصرفی،سبب ماندگاری ویروس واکسن میگردد.

ب:روش اسپری

روش اسپری جهت واکسیناسیون در جوجه های جوان مناسب است.در روش اسپری واکسن باید اطمینان داشته باشید که گله مورد نظر عاری از آلودگی مایکوپلاسمایی است.

روش کار اسپری واکسن به شرح زیر است:

  1. به ازای هر ۱۰۰۰قطعه پرنده از ML200آب مقطر یا جوشیده سرد شده استفاده نمائید.
  2. دستگاه اسپری در ارتفاع مناسبی در بالای جوجه حرکت داده شود.
  3. میزان اسپری واکسن باید تا حدی باشد که پرندگان مرطوب شوند و به طور کامل خیس نشوند. واکسنهای گامبرم-نیوکاسل-لارنگوتراکویت عفونی-برونشیت-را می توان جهت پیشگیری از بیماریهای مربوطه به روش اسپری و یا ائروسل بکار گرفت.

پ:روش قطره چشمی

واکسیناسیون طیور با روش قطره چشمی باید بر اساس دستورالعمل موسسه سازنده واکسن صورت پذیرد.واکسنهای گامبرو-نیوکاسل-لارنگواکویت عفونی-برونشیت-را می توان به روش قطره چشمی بکار برد.

روش معمول در واکسیناسیون قطره چشمی طیور به شرح زیر است:

  1. مقدار ۱۰۰۰ دز واکسن در ML 25آب مقطر،سرم فیزیولوژی و آب جوشیده سرد شده حل می شود.
  2. این مقدار واکسن برای ۱۰۰۰ قطعه پرنده بکار می برند.
  3. یک قطره از محلول محتوی واکسن توسط قطره چکان مخصوص در داخل چشم پرنده چکانده می شود.

طرز آماده سازی واکسن قطره چشمی:

به ازاءهر ۱۰۰۰دز واکسن،۲۵سی سی آب مقطر در نظر می گیریم .باید آب مقطر را با سرنگ کشیده،و بدون اینکه درب لاستیکی فلاکس واکسن را باز کنیم توسط سوزن سرنگ،آب مقطر را وارد فلاکس کنیم و آن را کاملا مخلوط نماییم تا محلولی شفاف حاصل شود.درب پلاستیکی را برداشته،و واکسنها را با کل آب مقطر مخلوط می کنیم تا واکسن یکنواخت گردد.و سپس قطره چکان ها را با واکسن پر می کنیم و درون یک محفظه به همراه مقداری یخ می گذاریم.

لازم به ذکر است که واکسن قطره چشمی را باید طوری تهیه کرد که حداکثر تا دوساعت بعد مصرف شود در غیر اینصورت اثر آن کم می گردد.

باید قطره چکانهای حاوی واکسن در جای خنک به همراه یخ نگه داری کرد.

ت:روش تزریق

کلیه واکسن های کشته و تعداد محدودی از واکسن های زنده طیور با روش تزریقی مورد استفاده قرار میگیرند.

از مزایای روش تزریق واکسن در طیور می توان به موارد زیر اشاره نمود:

  1. استفاده از حداکثر عیار ایمنی به دست آمده و دوام عیار حاصله بمدت طولانی.
  2. وارد نمودن مقدار مشخص دز آنتی ژن مورد نظر به هر قطعه پرنده.
  3. یک دست بودن عیار پادتن حاصله در روش تزریق.
  4. کاهش استرس ناشی از مصرف مداوم واکسن های زنده.

معمولا موضع تزریق عضلانی در پرندگان عضله سینه و تزریق زیر جلد در ناحیه گردن توصیه می گردد.به تازگی تزریق واکسن کشته،در سطح بالایی ناحیه دم طیور به کار برده شده است.

طرز استفاده از واکسن روغنی:

بهترین روش استفاده این است که واکسن های روغنی را به تعداد مورد نیاز،یک یا دو ساعت قبل از تزریق به داخل سالن ببریم تا واکسن گرم شود.تا در هنگام تزریق روان شده و کاملا همگن گردد.

در حین استفاده از واکسن روغنی باید شیشه واکسن را در هر ۱۰دقیقه یکبار تکان دهیم تا واکسن ته نشین نشودو یکنواخت تزریق صورت بگیرد.

در حین استفاده از واکسن روغنی باید شیشه واکسن را در هر ۱۰دقیقه یکبار تکان دهیم تا واکسن ته نشین نشودو یکنواخت تزریق صورت بگیرد.

نکات ضروری در انجام واکسیناسیون

  • گذشته از آنکه واکسنهای ایرانی با توجه به سویه های جمع اوری شده از داخل کشور ساخته می شوند و از این رو ایمنی بهتری ایجاد کرده و بر واکسنهای خارجی برتری دارند،تجربه نشان داده واکسنهای خارجی از کیفیت خوبی برخوردار نیستند تا آنجا که برخی از مرغدارن ترجیح میدهند واکسن نزند تا اینکه از واکسن خارجی استفاده کنند و معتقد اند گله شان بعد از واکسیناسیون با واکسن خارجی مبتلا به بیماری می شود.
  • قبل از مصرف واکسن حتما می بایست از سلامت گله اطمینان حاصل نمود.
  • کلیه روش های واکسیناسیون باید عینا بر طبق دستورالعمل موسسه سازنده واکسن صورت پذیرد.
  • جهت رقیق نمودن واکسن لازم است از آب آشامیدنی فاقد کلر و مواد ضدعفونی کننده دیگر استفاده شود.آب جوشیده سرد شده ،آب مقطر برای رقیق نمودن واکسن مناسب هستند.
  • درجه حرارت آب مصرفی می باید حدود ۲۳درجه در نظر گرفته شود.
  • جهت انجام واکسیناسیون به ویژه قطره چشمی و یا تزریقی،نیاز به افراد اموزش دیده،به تعداد کافی می باشد.
  • واکسنهای تزریقی روغنی را قبل از مصرف ودر حلال واکسیناسیون بخوبی تکان دهید.
  • فلاکس واکسن تزریقی را قبل از مصرف در درجه دمای اتاق نگه داشته سپس اقدام به واکسیناسیون نمایید.
  • سرسوزن مورد استفاده باید تمیز و عاری از الودگی باشد،ودر فواصل مرتب تعویض گردد.

گرد آورندگان: تیم پرورش رویان طیور

جهت مشاوره با شماره ۰۹۱۱۳۱۴۲۳۹۵ تماس حاصل بفرمایید

0 پاسخ

دیدگاهتان را بنویسید

می خواهید در گفت و گو شرکت کنید؟
خیالتان راحت باشد :)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *